آمازون درجایی موفق شد که هزاران نام تجاری دیگر، شکست خوردند. آمازون توانست یک نام تجاری پیشگام جهانی بسازد که محل استقرار آن، اینترنت است.

آمازون.کام یا آمازون دات کام یا اَمِزان  (به انگلیسی: Amazon.com) شرکت تجارت الکترونیک آمریکایی است، که در سال ۱۹۹۴ توسط جف بیزوس، در شهر سیاتل واقع در ایالت واشینگتن تأسیس شد.

این شرکت فعالیت خود را در سال ۱۹۹۵ با عنوان فروشگاه آفلاین کتاب آغاز، و سپس اقدام به فروش محصولات نو یا دست‌دوم از طریق اینترنت کرد. شرکت آمازون هم‌اکنون طیف گسترده‌ای از کالاها و محصولات را توزیع می‌کند که از کتاب، سی‌دی و دی‌وی‌دی، بسته‌های نرم‌افزاری تا تجهیزات الکترونیکی و وسایل خانگی، کیف، کفش و انواع لباس را در برمی‌گیرد و امروزه از بزرگترین فروشگاه‌های اینترنتی جهان به‌شمار می‌آید.

جف بیزس بنیان‌گذار و مدیرعامل فعلی این شرکت با در اختیار داشتن ۱۷٪ از سهام و کپیتال گروپ با مالکیت ۶٪ از سهام آمازون، بزرگترین سهام‌داران آن محسوب می‌شوند. بخشی از سهام شرکت آمازون نیز در بازار بورس نزدک معامله می‌شود و بخشی از شاخص‌های اس اند پی ۵۰۰ و نزدک-۱۰۰ محسوب می‌شود. وبگاه‌های Alexa Internet، دیجیتال فتوگرافی رویو، گودریدز و بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها، متعلق به آمازون هستند .
اینکه آمازون چگونه توانست از یک کتابفروشی ساده به شرکتی با این عظمت وقدرت تبدیل شود ، سوالی است که درهمراهی با رادیو دانشگاه گلرنگ ، در این نوشتار به آن دست پیدا میکنید .

استراتژی آمازون

برخلاف نام‌های تجاری‌اینترنتی (ebrands) که به سرعت به درون سیاه‌چاله فضای مجازی مکیده شدند، آمازون متوجه شده بود اینجا جایی است که شما نمی‌توانید تنها بایستید. اینترنت، دست‌کم یک شبکه است و آمازون می‌دانست که برای رسیدن به موفقیت در شبکه (Web) باید خودش هم یک شبکه (network) بشود.

 آنچه آمازون انجام داد، این بود که استراتژی مرکزی توزیع و پخش نام‌های تجاری مستعمراتی دنیای واقعی، مثل نایکی، مک دونالدز، کوکاکولا و … . را اقتباس کرد و آن را در دنیای مجازی کامپیوتر و شبکه، اعمال نمود. این، استراتژی ساده‌ای بود؛ همه‌جا حضورداشته باشید و توسط همه دیده شوید.

«جف بزوس» (Jeff Bezos)، مؤسس آمازون، می‌دانست که اگر بخواهد یک نام تجاری مجازی پیشگام بشود، باید به‌اندازه فلش منحنی نایکی، قوس‌های طلایی مک دونالدز یا پاپانوئل قرمز و سفید کوکاکولا، همه‌جا حضور دائم داشته باشد. آمازون می‌بایست در همه‌جای شبکه موجود باشد و همیشه فاصله آن با کاربران، تنها چند کلیک (Click) باشد.

کوکاکولا و دیگران از دو شیوه به حضور همه‌جانبه‌شان دست‌یافته بودند. شیوه اول، توزیع بود: کالاهایشان در خیابان‌ها، در قفسه‌های سوپرمارکت‌ها، حضور فیزیکی داشتند. شیوه دوم، تبلیغات بود.

تبلیغات یک کیمیای مدرن بود که توانسته بود بیش از یک قرن، از کالاها، نام تجاری بسازد؛ تا دهه نود میلادی، تبلیغات، مترادف برندینگ شده بود. درحالی‌که کالا به ما می‌گفت کوکاکولا، یک نوشیدنی قهوه‌ای‌رنگ شیرین و گازدار است، تبلیغات به ما می‌گفت که کوکاکولا، چیزی فراتر از این است.

 نام تجاری‌اینترنتی و تبلیغات!

برای یک نام تجاری‌اینترنتی، مشکل اینجا بود که در اینترنت، فاصله بین مصرف‌کننده و شرکت، بسیار کمتر بود. چون درهرحال اینترنت به‌عنوان ابزاری دوسویه و برای نقل‌وانتقال دوطرفه اطلاعات معرفی می‌شد. درحالی‌که تبلیغاتی که قبلا برای ساختن نام‌های تجاری جهانی طراحی می‌شد، کاری خلاف این را انجام می‌داد.

تبلیغات همیشه از طریق رسانه‌های یک‌سویه ارتباط برقرار کرده است: بیلبورد، تلویزیون، رادیو. مصرف‌کنندگان، تنها تماشاچی بودند. آن‌ها می‌نشستند؛ ساکت می‌شدند؛ گوش می‌کردند؛ ولی اینترنت همه این‌ها را تغییر داد. ناگهان مصرف‌کنندگان دارای صدا شده بودند. می‌توانستند نظرات خودشان درباره نام‌های تجاری را روی صفحه پیام بنویسند تا دیگران هم آن را بخوانند. می‌توانستند به همراه دیگر مشتریان ناراضی، گروه‌های مباحثه و تبادل‌نظر تشکیل دهند.

نام‌های تجاری که زمانی کنترل پیام‌های خود را در دست داشتند، حالا می‌دیدند که شعارهای تبلیغاتی‌شان، زیر بار تمام‌نشدنی اطلاعاتی که مشتریان ارسال می‌کنند، تحلیل می‌رود.

پیامی که، برای نام‌های تجاری‌اینترنتی وجود داشت، بسیار ساده بود: اطلاع‌رسانی کنند و رابطه دوسویه برقرار کنند و اگر می‌خواهند در همه‌جا حضور یابند، باید به‌گونه‌ای متفاوت بیندیشند.

 

اندیشیدن به گونه متفاوت، دقیقا همان کاری بود که آمازون انجام داد. در ۱۹۹۶، زمانی که آمازون هنوز یک کتاب‌فروشی کوچک آنلاین (online) بود، بزوس به ایده بکرش رسید.

بازاریابی وابسته یعنی سایت‌های دیگر هم بتوانند کالاهای آمازون را بفروشند؛ نام تجاری آمازون را تبلیغ کنند و در قبال هر فروش، کمیسیون دریافت کنند. انگیزه سایت‌های همکاریکننده ساده بود: درآمد بیشتر در قبال همان میزان فعالیت.

انگیزه آمازون هم همان‌قدر روشن بود. به این وسیله با شبکه گسترده‌تری مرتبط می‌شد؛ تا اینکه بخواهد بنشیند و صبر کند که کاربران، نامش را در یوآرال (URL) تایپ کنند.

زیبایی طرح بازاریابی وابسته آمازون در، ارتباط یافتن آن با تقریبا همه وب‌سایت‌های موجود بود.

بااین‌حال، طرح بازاریابی وابسته آمازون، تنها نیمی از معادله بازاریابی بود. نبوغ آمازون در این بود که در سایت خودش، هردوی این‌ها را باهم ترکیب کرده بود. به‌جای اینکه در سایت خودش، تنها به معرفی هر کتاب و نقل گزیده‌ای از آن اکتفا کند، مشتریان می‌توانستند نقدهای خود را در مورد هر کتاب ارسال کنند یا درباره هر کالا به مشتریان دیگر اطلاعات بدهند. بدین‌صورت اطلاع‌رسانی دهان‌به‌دهان، داخل خود سایت انجام می‌شد. مشتریان به یکدیگر اطلاع می‌دهند و این امکان را دارند که از طریق صفحه پیام، باهم رابطه دوسویه برقرار سازند.

آمازون نشان می‌دهد که هر نام تجاری‌ای که می‌خواهد در شبکه بزرگ شود، باید بتواند تارهای شبکه موفق بازاریابی خود را ببافد. همین‌طور نیاز دارد بداند که اینترنت یک رسانه دموکراتیک است. درنهایت آمازون به این دلیل موفق شد که مشتری را ستاره نمایش کرد.

 

4 رمز موفقیت آمازون

1. شمول. در آمازون، مشتریان فقط موجودات بی‌صدایی که کالا می‌خرند، نیستند. آن‌ها می‌توانند کالا بفروشند (مثل کتاب دست‌دوم) یا نظر خود را درباره محصولات، به دیگر خریداران منتقل کنند.

2. شبکه‌پردازی. برای آمازون، شبکه‌پردازی یک ضیافت نهار گران‌قیمت نیست که در پایان آن، کارت‌های ویزیت ردوبدل می‌شود. برای آمازون، شبکه‌پردازی، یعنی ایجاد یک شبکه واقعی از هزاران وب‌سایت که با کلیک کردن می‌توانید از همه آن‌ها، وارد صفحات شبکه آمازون شوید.

3. اطلاعات. تمامی اطلاعات موردنیاز مشتریان آمازون، قبل از خرید یک کتاب یا یک سی‌دی به آن‌ها داده می‌شود و آن‌ها می‌توانند مطمئن شوند که آیا این همان چیزی است که به دنبالش می‌گردند، یا نه. آن‌ها می‌توانند اطلاعاتی چون قیمت، زمان ارسال کالا، آنچه خریداران دیگر درباره این کالا فکر می‌کنند و حتی لیستی از کالاهای مشابه را در اختیار داشته باشند.

4. تمرکز. گرچه آمازون گه گاهی به کمپین‌های تبلیغاتی تلویزیونی، گریز زده است، ولی به‌طورمعمول برای یافتن مشتری از راه‌های مقرون‌به‌صرفه‌تری چون اینترنت و بازاریابی ویروسی استفاده می‌کند.

آمازون ، بزرگترین کتابفروشی آنلاین دنیا
وبگاه آمازون که به عنوان بزرگترین کتابفروشی آنلاین دنیا شناخته می‌شود؛ در سال ۲۰۱۴ معادل ۶۳ درصد فروش آنلاین کتاب و ۴۰ درصد کل فروش کتاب دنیا را از طریق خرده فروشی به دست آورد. این میزان فروش رکوردی جهانی بود که یک فروشگاهی وبسایتی به آن دست یافت. آمازون همچنین بزرگ‌ترین فروشگاه اینترنتی ایالات متحده محسوب می‌شود و در وبگاه خود به جز کتاب، محصولات متنوعی چون پخش‌کننده دی وی دی و بلو ری، ام پی تری پلیر، انواع نر م افزار، بازی ویدئویی، وسایل الکترونیکی، زیورآلات، مبلمان، غذا، اسباب بازی و پوشاک نیز می‌فروشد؛ و شما می‌توانید با استفاده از گیفت کارت آمازون نیز از وبگاه آمازون خرید کنید. این وبگاه از چند سال پیش همچنین وارد عرصه تولید اسمارت فون، تبلت، کتابخوان الکترونیک، تلفن و تلویزیون دیجیتال هم شده‌است. آمازون همچنان در میان آمریکایی‌ها در حال گسترش است. فروش این شرکت در سراسر جهان بیشتر از مجموع فروش اینترنتی ۲۰ خرده‌فروش بعدی در آمریکا می‌باشد.

امروزه، آمازون دیگر یک کتاب‌فروشی ساده نیست و هویت نام تجاری‌اش را آن‌قدر گسترده ساخته، که معرف خرید امن و راحت از طریق اینترنت است.